01 — Anlatı
İki haberci, bir yarış
Sahra altı Afrika'nın geniş bir bölümünde ölüm bir suçun karşılığı değil — bir iletişim kazası.
Tanrı, insanlara ölümsüzlük ya da yeniden doğuş haberini göndermek için bir haberci yollar. İkinci bir haberci — ya da kulak misafiri olan biri — tersini taşır. Yavaş olan gecikir, hızlı olan önce varır. İnsanlar önce duydukları mesajı kabul eder ve o mesaj bağlayıcı olur.
Malavi'deki Tumbuka anlatımında haberi gönderen Chiuta'dır: bukalemun yeniden doğuş haberiyle, kertenkele kalıcı ölüm haberiyle yola çıkar. Bukalemun ağır davrandığı için kertenkele önce varır.
Hangi hayvanın haberci olduğu bölgeden bölgeye değişir; bukalemun ve kertenkele en yaygın çift.
Bazı anlatımlarda iki ayrı haberci vardır; bazılarında tek haberci vardır ve mesaj yolda bozulur ya da bir başkası tarafından çalınıp çarpıtılır.
Değişmeyen çekirdek: ölüm bir ceza değildir. Kimse yasak meyve yemez, kimse tanrıları kızdırmaz. Ölüm, bir haberin yanlış ulaşmasıyla yerleşir — ve geri alınamaz.
Neden bu ayrıntı önemli: "ölüm bir cezadır" fikri o kadar tanıdık ki evrensel sanılıyor. Değil. Burada ölüm ahlaki bir sonuç değil, idari bir kaza. Bu, motifin başka yerlerden bağımsız doğduğunu göstermez ama şunu gösterir: ölümü açıklamanın tek bir kalıbı yok — ve kalıplar coğrafi olarak kümeleniyor.
02 — Dağılım
Ölüm nereden geliyor — dört ayrı cevap
Soru evrensel, cevabın tipi değil. Ve tipler bölgesel olarak kümeleniyor.
Ölümsüzlük haberi yolda bozulur. Kimsenin suçu yok; sadece yanlış mesaj önce vardı.
Sahra altı Afrika'da yoğun
Ölümsüzlük elde edilir ama kaybedilir. Gılgamış gençlik otunu denizin dibinden çıkarır; bir yılan onu çalar.
Mezopotamya
Ölüm bir yasağın çiğnenmesinin sonucudur. Bir emir vardır, bir ihlal vardır, bir sonuç vardır.
Yakın Doğu tek tanrılı gelenekler
Ölüm bir hesaba bağlanır. Japon anlatısında İzanami her gün bin can alacağına yemin eder; İzanagi her gün bin beş yüz doğum sözü verir.
Japonya
Ve bir de cevap vermeyen var. Hint geleneğinin ana damarında ölümün bir kökeni yoktur — çünkü ölüm bir başlangıç değil, döngünün bir aşamasıdır. Soru "ölüm neden var" değil, "döngüden nasıl çıkılır" hâline gelir. Bu, eksik bir cevap değil; farklı bir soru. İkinci testin bütün konusu bu olacak.
03 — Bulgu
En arkaik biçim, en derin dalda
Bu yazının en dikkat çekici — ve en dikkatli okunması gereken — bulgusu.
Yanlış-teslim motifinin Afrika içindeki dağılımı, bölgesel analiz ve filogenetik araçlarla incelendi. Çıkan sonuç şu: motifin en arkaik varyantı — mesajın iki ayrı haberciyle değil, tek bir haberciyle taşındığı ve yolda bozulduğu biçim — Khoisan bölgesinde köklenmiş görünüyor.
Bunun neden dikkat çekici olduğu genetikten geliyor: Khoisan halkları, insan genetik çeşitliliğinin bilinen en derin dalını temsil eder. Yani mit ağacının kökü ile nüfus ağacının kökü aynı yeri gösteriyor.
Ve bu, bir önceki yazıda kaydettiğimiz bütün itirazların ortasında duran tam olarak aranan türden bir sonuç: iki bağımsız disiplin, aynı noktayı işaret ediyor.
Ama burada durmak zorundayız — ve sebebi ciddi. Bu tür bir çalışmada araştırmacı, beklenen cevabı önceden biliyor. Khoisan'ın en derin dal olduğu genetikte yerleşik bir bilgi. Biyolojide filogenetik yöntemler tam da bu yüzden cevabı bilinmeyen vakalarda sınanır. Burada sonuç, aranan sonuçla örtüşüyor — bu, doğrulama yanlılığının en klasik zeminidir.
Bu, bulgunun yanlış olduğu anlamına gelmez. Henüz kanıtlanmadığı anlamına gelir. Veri tabanına tartışmalı olarak kaydediyoruz ve gerekçeyi de birlikte kaydediyoruz.
04 — İkinci test
Başlangıcı olmayan bir dünya
Bir önceki yazıda kaydettiğimiz "iki mitoloji ailesi" tezinin en kritik iddiası şuydu: bazı gelenekler yaratılıştan yıkıma uzanan tutarlı bir hikâye çizgisi taşımaz. Avustralya bu iddianın ana örneği.
"Düz bir zaman çizgisi yok" — doğru, ama sonucu iddia edilen değil
Avustralya yerli geleneklerindeki Rüya (Dreaming), geçmişte kalmış bir yaratılış dönemi değildir. Antropolog W. E. H. Stanner bunu tarif etmek için ayrı bir sözcük türetmek zorunda kaldı:
“Everywhen” — her-zaman. Geçmiş, şimdi ve gelecek aynı anda mevcut.
Atasal varlıklar geçmişte yaşamış ve ölmüş figürler değil; hâlâ var olan varlıklardır. Törende geçmiş şimdiye dönüşür — anlatı hatırlanmaz, yeniden yaşanır. Bazı çevirmenler sözcüğün anlamının "ezelî, yaratılmamış"a daha yakın olduğunu belirtir.
Yani iddianın gözlem kısmı doğru: burada yaratılıştan yıkıma uzanan düz bir hikâye çizgisi yok. Ama çıkarılan sonuç yanlış olabilir — ve nedeni bir sonraki bölümün konusu.
05 — Yöntem
Ölçülen şey gelenek mi, alet mi?
"Bu gelenekte yaratılıştan yıkıma uzanan bir hikâye var mı?"
Bu soru masum görünüyor. Ama içinde bir varsayım gizli: zamanın başlangıcı ve sonu olan bir çizgi olduğu varsayımı.
Zamanı böyle örgütlemeyen bir gelenek bu testten her zaman sıfır alır — hikâyesi olmadığı için değil, sorunun ona uymadığı için.
"Bu olay hangi yılda oldu?"
Yıl saymayan bir geleneğe bu soruyu sorup "tarih bilgisi yok" sonucuna varmak açıkça hatalıdır. Herkes bunu görür.
Birincisi de aynı hatadır — sadece daha az görünür, çünkü "yaratılış hikâyesi" kategorisi bize doğal geliyor. Doğal değil; bizim zaman anlayışımızın kalıbı.
Bu, tezi çürütmüyor — ölçümü şüpheli hâle getiriyor. "İki aile" ayrımının bir kısmı gerçek bir yapısal farkı yakalıyor olabilir. Ama en az bir kısmı, aletin kendi şeklini nesneye yansıtmasından ibaret.
Ve bu ayrımın bedeli var: testten sıfır alan gelenekler, tezde "tutarlı hikâye çizgisi taşımayan" grup olarak konumlanıyor — yani bir eksiklik olarak. Alanın bu tez hakkındaki en ağır itirazı da tam buradan geliyordu: kurulan ayrım bir hiyerarşiye dönüşüyor.
Birinci test bu noktada ikinciye cevap veriyor. Afrika gelenekleri, elimizdeki en derin ve en izlenebilir mitolojik tarihlerden birini taşıyor — yanlış-teslim motifinin haritası, varyantları ve olası kökü çıkarılabiliyor. "Tutarlı çizgi yok" ile "derin tarih yok" aynı şey değildir ve tez bu ikisini birbirine karıştırmaya açık.
06 — Sonuç
İki testin verdiği
Bu yazının sonucu
Desen gerçek; ölçek henüz güvenilir değil
Test 1 — ölümün kökeni: soru evrensel, cevabın tipi değil. Yanlış-teslim tipi Sahra altı Afrika'da yoğunlaşıyor; çalınan nesne Mezopotamya'da, ihlal-ceza Yakın Doğu'da, sayısal pazarlık Japonya'da. Bu, ölçülebilir bir bölgesel desen — ve "hepsinde aynı hikâye var" iddiasını doğrudan yanlışlıyor.
Khoisan bulgusu: mit ağacının kökü ile nüfus ağacının kökü aynı yeri gösteriyor — tam olarak aranan türden bir sonuç. Ve tam da bu yüzden dikkatli olmak gerekiyor: araştırmacı beklenen cevabı önceden biliyordu. Tartışmalı olarak kaydediyoruz.
Test 2 — başlangıç: Avustralya geleneklerinde düz bir zaman çizgisi gerçekten yok — Stanner'ın "her-zaman"ı bunu tarif ediyor. Ama bundan "hikâye çizgisi eksik" sonucunu çıkarmak, yıl saymayan bir geleneğe hangi yıl olduğunu sorup tarih bilgisi yok demeye benziyor.
İkisi birlikte: "iki mitoloji ailesi" ayrımının en az bir kısmı aletin kendi şekli. Ve birinci test bunu somut olarak gösteriyor: ayrımın "eksik" saydığı bölge, elimizdeki en izlenebilir mitolojik tarihlerden birini taşıyor.
07 — Bitmemiş işler
Dürüstçe: bilmediklerimiz
Khoisan kökü gerçek mi?
Bilinmiyor. Sonuç ilgi çekici ama araştırmacı beklenen cevabı biliyordu ve yöntem hâlâ kalibre edilmedi. Doğrulama yanlılığı riski yüksek — bulgu bu uyarıyla birlikte kaydedildi.
Misyoner etkisi elendi mi?
Afrika derlemelerinin büyük bölümü misyonerler aracılığıyla yapıldı. "Ölüm bir ceza" kalıbının yerel anlatılara sızma ihtimali her vakada ayrıca elenmeli. Bu, motifin en kırılgan noktası.
"Rüya"yı doğru mu aktarıyoruz?
Kısmen. Kavram tek bir sözcükle çevrilemiyor ve "Dreamtime" çevirisinin kendisi yanıltıcı bulunuyor. Bu yazı kavramı dışarıdan tarif ediyor ve bunu bir sınırlılık olarak işaretliyor.
"Avustralya gelenekleri" tek bir şey mi?
Hayır — ve bu, bir önceki yazıda kaydettiğimiz kategori hatasının aynısı. Yüzlerce ayrı dil ve gelenek var; buradaki genelleme kaba bir taramadır.
İki aile ayrımı tamamen yanlış mı?
Hayır, bunu söylemiyoruz. Gerçek bir yapısal farkı yakalıyor olabilir. Söylediğimiz şu: farkın ne kadarının nesnede, ne kadarının soruda olduğu ayrılmadı.
Kanıt dosyası: Geç Kalan Haberci
Sahra altı Afrika'nın geniş bir bölümünde ölümün kökeni bir ceza değil, yanlış teslim edilmiş bir mesajla açıklanır.Yerleşik görüş
İnceleme: Taslak — henüz editoryal inceleme kaydı yok
İnceleme notu: Abrahamsson kurum serisi künyesiyle, Le Quellec 2021 DOI ile bağlandı. Envanterin yetmiş yıllık olduğu işaretlendi. Abrahamsson 1951 hâlâ standart envanterdir ama YETMİŞ YILLIKTIR; sonraki derlemeler ve yeniden değerlendirmeler bu kayıtta taranmadı.
Sınıflandırma güveni: yüksek
Kanıt
En yaygın haberci çifti bukalemun (yavaş, iyi haber) ve kertenkeledir (hızlı, kötü haber).
The Origin of Death: Studies in African Mythology, Motif envanteri (doğrudan)
Malavi'deki Tumbuka anlatımında haberi gönderen Chiuta'dır; bukalemun yeniden doğuş, kertenkele kalıcı ölüm haberiyle yola çıkar ve kertenkele önce varır.
The Origin of Death: Studies in African Mythology, Tumbuka anlatımı (doğrudan)
Bazı anlatımlarda iki ayrı haberci, bazılarında tek haberci vardır ve mesaj yolda bozulur ya da çalınıp çarpıtılır.
Değişmeyen çekirdek: ölüm bir ceza değil, bir iletişim kazasıdır ve geri alınamaz.
The Origin of Death: Studies in African Mythology, Motifin yapısı (doğrudan)
Karşı kanıt
Afrika derlemelerinin büyük bölümü misyonerler aracılığıyla yapıldı; 'ölüm bir ceza' kalıbının yerel anlatılara sızma ihtimali her vakada ayrıca elenmeli - çoğu çalışmada bu yapılmıyor.
'Sahra altı Afrika' tek bir gelenek değildir; bu genelleme kaba bir taramadır.
Kaynaklar
- The Origin of Death: Studies in African Mythology
Afrika ölüm kökeni motiflerinin klasik envanteri ve hâlâ standart derlemesi. TIER GEREKÇESİ: akademik bir monografidir ama 1951 tarihli olduğu için ISBN'i yoktur ve v2'nin peer-reviewed katmanı tanımlayıcı ister; kurum serisi künyesiyle institutional yazıldı. Katman, eserin niteliğini değil künyelenebilirliğini yansıtıyor. Bağlantı 1977 Arno Press yeniden basımınadır; künyedeki yıl asıl 1951 Uppsala baskısınındır.
- En Afrique, pourquoi meurt-on ? Essai sur l'histoire d'un mythe africain
Ölüm kökeni motifinin Afrika içi dağılımının incelenmesi. YAZAR DÜZELTMESİ: önceki sürümde bu eser d'Huy'ye yakın duruyordu; crossref'e göre yazar Jean-Loïc Le Quellec'tir.
Ölümün kökeni sorusu evrenseldir ama cevabın TİPİ bölgesel olarak kümelenir.Yerleşik görüş
İnceleme: Taslak — henüz editoryal inceleme kaydı yok
İnceleme notu: George 2003 ve Kojiki künyelendi; Hint satırının çıkarım olduğu işaretlendi. Hint geleneğine ilişkin satır bu kayıtta AYRI BİR KAYNAĞA bağlanmadı; karşılaştırmalı çerçeveden yapılan bir çıkarımdır.
Sınıflandırma güveni: orta
Kanıt
Dört tip birbirinden yapısal olarak farklıdır: kaza, kayıp, ceza ve pazarlık.
The Origin of Death: Studies in African Mythology, Tipoloji (doğrudan)
Mezopotamya tipi: Gılgamış gençlik otunu çıkarır, bir yılan çalar - elde edilip kaybedilen nesne.
Japon tipi: İzanagi ve İzanami arasındaki günlük ölüm ve doğum pazarlığı - sayısal anlaşma.
Kojiki (İzanagi - İzanami), İzanagi-İzanami bölümü (doğrudan)
Hint geleneğinde soru 'ölüm neden var' değil 'döngüden nasıl çıkılır' hâline gelir - eksik bir cevap değil, farklı bir soru.
The Origin of Death: Studies in African Mythology, Karşılaştırmalı çerçeve (çıkarım)
Karşı kanıt
Tipler saf değildir; aynı bölgede birden fazla tip bulunabilir ve karma anlatımlar vardır.
The Origin of Death: Studies in African Mythology, Tipoloji sınırları (karşı kanıt)
Tip sınıflandırmasının kendisi analistin kurduğu bir birimdir; doğal bir kategori değil.
The Origin of Death: Studies in African Mythology, Birim sorunu (karşı kanıt)
Kaynaklar
- The Babylonian Gilgamesh Epic: Introduction, Critical Edition and Cuneiform Texts
XI. tabletin eleştirel edisyonu; gençlik otu ve yılan sahnesinin metni.
- Kojiki (İzanagi - İzanami)
Birincil metnin kendisi; ölüm kökeni anlatılarının 'sayısal pazarlık' tipi için örnek.
- The Origin of Death: Studies in African Mythology
Afrika ölüm kökeni motiflerinin klasik envanteri ve hâlâ standart derlemesi. TIER GEREKÇESİ: akademik bir monografidir ama 1951 tarihli olduğu için ISBN'i yoktur ve v2'nin peer-reviewed katmanı tanımlayıcı ister; kurum serisi künyesiyle institutional yazıldı. Katman, eserin niteliğini değil künyelenebilirliğini yansıtıyor. Bağlantı 1977 Arno Press yeniden basımınadır; künyedeki yıl asıl 1951 Uppsala baskısınındır.
Yanlış-teslim motifinin en arkaik varyantı Khoisan bölgesinde köklenir ve bu, mit ağacı ile nüfus ağacının aynı noktayı gösterdiği bir vakadır.Tartışmalı
İnceleme: Taslak — henüz editoryal inceleme kaydı yok
İnceleme notu: DENETİM DÜZELTMESİ: 'En Afrique, pourquoi meurt-on ?' yazarı crossref'e göre Le Quellec'tir. Künye ona göre yazıldı ve düzeltme kayda geçirildi. YAZAR DÜZELTMESİ: bu kaynağın yazarı Jean-Loïc Le Quellec'tir; önceki sürümde künye d'Huy'ye yakın duruyordu ve karışma riski taşıyordu.
Sınıflandırma güveni: düşük
Kanıt
Motifin Afrika içi dağılımı bölgesel analiz ve filogenetik araçlarla incelendi.
En Afrique, pourquoi meurt-on ? Essai sur l'histoire d'un mythe africain, Yöntem (iddianın kökeni)
En arkaik varyant - mesajın tek haberciyle taşınıp yolda bozulduğu biçim - Khoisan bölgesinde köklenmiş görünüyor.
En Afrique, pourquoi meurt-on ? Essai sur l'histoire d'un mythe africain, Sonuçlar (iddianın kökeni)
Motifin Afrika içi envanteri bu sonucun dayandığı malzemeyi sağlar.
The Origin of Death: Studies in African Mythology, Envanter (bağlam)
Karşı kanıt
Araştırmacı beklenen cevabı önceden biliyordu - doğrulama yanlılığı riski yüksek.
Yöntem hâlâ kalibre edilmedi: mit filogenetiği cevabı bağımsız olarak bilinen vakalarda sınanmadı.
Misyoner aracılı derleme sorunu bu motif için özellikle ağır.
Açık sorular
- Sonuç, araştırmacının beklentisinden bağımsız olarak üretilebilir mi? Kör bir yeniden analiz gerekiyor.
Kaynaklar
- En Afrique, pourquoi meurt-on ? Essai sur l'histoire d'un mythe africain
Ölüm kökeni motifinin Afrika içi dağılımının incelenmesi. YAZAR DÜZELTMESİ: önceki sürümde bu eser d'Huy'ye yakın duruyordu; crossref'e göre yazar Jean-Loïc Le Quellec'tir.
- The Origin of Death: Studies in African Mythology
Afrika ölüm kökeni motiflerinin klasik envanteri ve hâlâ standart derlemesi. TIER GEREKÇESİ: akademik bir monografidir ama 1951 tarihli olduğu için ISBN'i yoktur ve v2'nin peer-reviewed katmanı tanımlayıcı ister; kurum serisi künyesiyle institutional yazıldı. Katman, eserin niteliğini değil künyelenebilirliğini yansıtıyor. Bağlantı 1977 Arno Press yeniden basımınadır; künyedeki yıl asıl 1951 Uppsala baskısınındır.
- Phylogenetics Meets Folklore: Bioinformatics Approaches to the Study of International Folktales
Yöntemin kendi sunumu. Bu dosyada hem yöntemin tarifi hem de sınırlarının kaynağı olarak kullanılıyor.
Avustralya yerli geleneklerindeki 'Rüya', geçmişte kalmış bir yaratılış dönemi değil, geçmiş-şimdi-geleceğin aynı anda mevcut olduğu bir gerçekliktir.Yerleşik görüş
İnceleme: Taslak — henüz editoryal inceleme kaydı yok
İnceleme notu: Stanner 1979 derlemesi künyelenebilir çıpa olarak kullanıldı (tufan dosyasıyla aynı çözüm); Morphy 1998 eklendi. Stanner'ın denemesinin tarihi çözülmüş değil: yaygın olarak 1953 anılır, ilk basımı 1956 antolojisidir. Bu kayıt 1979 akademik derlemesini künyeliyor.
Sınıflandırma güveni: yüksek
Kanıt
Stanner kavramı 'everywhen' (her-zaman) terimiyle karşıladı: geçmiş, şimdi ve gelecek aynı anda mevcut.
White Man Got No Dreaming: Essays 1938-1973, 'The Dreaming' denemesi (doğrudan)
Yaratılış Rüya ile bitmedi; atasal varlıklar ve çocuk-ruhlar ezelîdir.
White Man Got No Dreaming: Essays 1938-1973, 'The Dreaming' denemesi (doğrudan)
Törensel bağlamda geçmiş şimdiye dönüşür.
Karşı kanıt
'Avustralya yerli gelenekleri' tek bir şey değildir; yüzlerce ayrı dil ve gelenek vardır ve bu genelleme kaba bir taramadır.
Kaynaklar
- White Man Got No Dreaming: Essays 1938-1973
'The Dreaming' denemesi (1953) bu akademik derlemede yeniden basılmıştır. Denemenin kendisi ISBN öncesidir; künyelenebilir çıpa olarak derleme kullanıldı - tufan dosyasındaki çözümün aynısı. TARİH ÇELİŞKİSİ: deneme yaygın olarak 1953 anılır, ilk basımı 1956 antolojisidir (Australian Signpost).
- Aboriginal Art
Avustralya yerli sanatı ve Rüya kavramının antropolojik değerlendirmesi.
'Bu gelenekte yaratılıştan yıkıma uzanan bir hikâye var mı' sorusu tarafsız bir ölçüttür.Çürütülmüş
İnceleme: Taslak — henüz editoryal inceleme kaydı yok
İnceleme notu: Stanner künyesi kapsayıcı ve ISBN ile tamamlandı, 1953/1956 çelişkisi kayda geçirildi. Hint geleneğine ilişkin satırın çıkarım olduğu açıkça işaretlendi. Tam metinler okunmadı. Hint geleneğine ilişkin satır Stanner'dan DOĞRUDAN gelmez; Avustralya için kurduğu zaman argümanının başka bir geleneğe uzatılmasıdır. Uzatma bu kayıtta yapılmıştır, kaynakta değil. Stanner'ın denemesinin tarihi çözülmüş değil: yaygın olarak 1953 anılır, ilk basımı 1956 antolojisidir. Bu kayıt 1979 akademik derlemesini künyeliyor.
Sınıflandırma güveni: yüksek
Kanıt
Avustralya gelenekleri düz bir zaman çizgisi kullanmaz (bkz. everywhen-dogrusal-olmayan-zaman); bu testten otomatik olarak sıfır alırlar.
White Man Got No Dreaming: Essays 1938-1973, 'The Dreaming' denemesi (doğrudan)
Hint geleneğinin ana damarında ölümün ve dünyanın bir 'kökeni' yoktur çünkü zaman döngüseldir - aynı yapısal sorun.
White Man Got No Dreaming: Essays 1938-1973, Zaman kavrayışı tartışması - benzeşim (çıkarım)
Testin 'eksik' saydığı Afrika bölgesi, elimizdeki en izlenebilir mitolojik tarihlerden birini taşıyor (bkz. yanlis-teslim-olum-motifi).
Karşı kanıt
Bu kayıt 'iki aile' ayrımının tamamen yanlış olduğunu söylemez; ayrım gerçek bir yapısal farkı da yakalıyor olabilir. Söylenen şu: farkın ne kadarının nesnede, ne kadarının soruda olduğu ayrılmadı.
Açık sorular
- Zaman anlayışından bağımsız bir 'anlatı derinliği' ölçütü kurulabilir mi?
- 'The Dreaming' 1953 mü 1956 mı? Birincil basım görülmeli.
Kaynaklar
- White Man Got No Dreaming: Essays 1938-1973
'The Dreaming' denemesi bu akademik derlemede yeniden basılmıştır. TARİH ÇELİŞKİSİ KAYDA GEÇİRİLİYOR: deneme yaygın olarak 1953 tarihiyle anılır ama ilk basımı T. A. G. Hungerford'un derlediği Australian Signpost antolojisidir (1956). Önceki sürüm kaynağı 'Stanner 1953, article' diye gösteriyordu - ne kapsayıcı ne yayıncı vardı. Burada üniversite yayınevinden çıkan derleme künyelendi; 1953/1956 farkı çözülmüş değil.
- Review of E. J. Michael Witzel, The Origins of the World's Mythologies
Alan içi eleştirel değerlendirme; yazar University of Southern California'da folklorcu. 5 Aralık 2013, 1535 kelime. ÖNCEKİ SÜRÜMÜN HATASI: bu kaynak yazarsız ve yılsız biçimde, ölü bir adresle (jfr.indiana.edu - DNS'te yok) ve 'peer-reviewed' etiketiyle duruyordu; accessed alanı da erişilmemiş bir adres için doldurulmuştu. Künye tamamlandı, adres yaşayan sürümle değiştirildi, tier kitap değerlendirmesi olduğu için institutional yapıldı.
Bu dosyayı yeniden yayımlayın
İçerik CC BY-SA 4.0 lisanslıdır; atıf ve lisans bağlantısını verin, değişiklikleri belirtin, uyarlamaları aynı lisansla paylaşın. Önerilen atıf:
Kanıt Atlası (turer73). «Geç Kalan Haberci.» Kanıt Atlası, https://kanitatlasi.com/articles/gec-kalan-haberci.html · CC BY-SA 4.0.
